Historia pomysłu na stosowanie na zmianę czasu letniego i zimowego sięga 1907 roku. Jednak prekursorami stosowania tego pomysłu byli Niemcy. W Polsce zmiana czasu została wprowadzona w czasie okupacji hitlerowskiej, następnie w latach 1946-1949, 1957-1964 i nieprzerwanie od 1977 roku.

Do 1995 czas letni w Polsce był odwoływany w ostatnią niedzielę września (a wprowadzany w ostatnią niedzielę marca tak jak teraz). Wcześniej daty zmiany czasu były ogłaszane w Monitorze Polskim i tak np. w 1964 zmiana czasu na letni nastąpiła dopiero 31 maja, a na strefowy 27 września.

W czasie ostatniego konkursu SkyQuest wielka popularnością zaczęły cieszyć się obserwacje gwiazd zmiennych. Choć nie jest to łatwe zadanie, to w końcówce konkursu coraz więcej miłośników zaczęło zajmować się zmiennością gwiazd. I nie należy się temu dziwić.

W zasadzie każda gwiazda jest zmienna. Choć zmienność gwiazd została dość precyzyjnie określona. Nasze Słońce nie jest gwiazdą zmienną, choć większość z niezaznajomionych z tematem osób będzie sądziło zupełnie co innego. Jego zmienność zawiera się w granicach 0,1% w 11 cyklu zmienności aktywności magnetycznej, czyli niewiele. Dla mieszkańców Ziemi może to być znacząca zmiana. Odczuwamy to ostatnimi czasy coraz dotkliwiej.

Kosmiczne kolizje kształtowały życie na naszej planecie. Dzisiaj zdając sobie z tego sprawę drżymy o każdą chwilę naszego życia. Czy naprawdę nam coś grozi?

Pogoda nas zaskoczyła. Mieliśmy w planach obserwacje. Choć zgodnie z prognozą miało być już pochmurno. Słońce pozwoliło nam przeprowadzić pomiar jego wysokości nad horyzontem. Przygotowany przez nas przyrząd – półkole kątowe – pozwoliło na wykonanie prostego wyznaczenia wysokości. I na tym obserwacje się zakończyły. A wszystkiemu winne cirrusy. No bo ktoś musi być winny. Padło na chmury.

Już za tydzień, 29 października 2010r. rusza wielkie liczenie gwiazd, mające na celu zwrócenie społeczeństwom uwagi na problem zanieczyszczenia nieba światłami miejskimi. Jak co roku w liczeniu gwiazd biorą udział wszyscy chętni, rodziny, a nawet całe klasy uczniów oraz wszyscy sympatycy nieba. Z drugiej strony uczestnikiem jest gwiazdozbiór Łabędzia, w którym to należy dokonać zliczenia widocznych gwiazd.

Do naszych domów dotarła trzecia część „Kosmosu-Tajemnic Wszechświata” z niespodzianką w postaci segregatora i stałym dodatkiem – filmem na DVD. Tematem przewodnim jest katastrofalny wpływ na nasze Zycie kosmicznych podróżników. Po bezdrożach i arteriach wędrują liczni goście. Od planet i komet, po planetoidy, meteory i cząstki promieniowania kosmicznego. Każde z różną energią gnają na złamanie karku. Dzięki grawitacji ich szlaki z pewną dokładnością jesteśmy wstanie wyznaczyć z większym wyprzedzeniem. A potrzebne nam to by spróbować przeżyć spotkanie z niektórymi z nich. Poznamy tym wydaniu wiele danych z przeszłości, w których kolizje dokonywały zmiany na tronach głównych mieszkańców Ziemi. Tak też na miejsce dinozaurów zasiadły ssaki. Choć kolizje są tylko jedną z teorii wyjaśniających wielkie zagłady i zmiany na naszej planecie.

W śród 88 gwiazdozbiorów znajduje się jeden z gwiazdą β Pictoris, to gwiazdozbiór Malarz (łac. Pictor) znajdujący się na południowej półkuli nieba. Jego początkowa nazwa to Sztaluga malarska, ale dzięki Unii Astronomicznej by nie mylono go ze Źrebięciem – łac. Equuleus Pictoris. Ma on jednak szczególną gwiazdę, wokół której krąży planeta. Beta Pictoris jest młoda gwiazda, ma zaledwie 12 mln lat i dzieli nas od niej 60 lat świetlnych. Ale wokół niej znajduję się dysk planetarny. Już nie protoplanetarny, ale właśnie planetarny, bo w tumanach pyłu krąży planeta o masie 9 Jowiszów.

Jakie jest każdy wie. Ale w cale nie powinno takie być. Piegów powinno być jak u Pipi. Nic jednak z tego. Po dwóch tygodniach widzimy znowu te same grupy plam. To i tak dobrze, że są wystarczająco trwałe, i możemy je zobaczyć po obrocie kuli słonecznej. Wiele plam znikało do tej pory szybciej niż jeden obrót naszej gwiazdy. Dlatego warto jest prowadzić obserwacje systematycznie przez więcej niż miesiąc.

Szczególnie teraz nie są one zbyt trudne. Jeśli nie mamy własnego teleskopu z filtrem słonecznym, to możemy skorzystać z naszego serwisu, czy też z serwisu SOHO, by każdego dnia mieć dostęp do aktualnych obrazów tarczy z wieloma szczegółami powierzchni i korony. Samo jednak patrzenie na obrazki nie wystarczy. Trzeba zgromadzić zdjęcia na swoim komputerze. W serwisie zmieniają się one każdego dnia. Już w kolejnych dniach zobaczymy zachodzące zmiany. Przesuwanie się plam w wyniku rotacji. Pojawianie się nowych plam i grup i znikanie starych. Zależnie od tego czy wybierzemy zdjęcia wykonane z różnymi filtrami czy nie, możemy zajmować się też innymi zjawiskami w atmosferze Słońca. Pochodnie zawsze towarzyszą plamom i często zwiastuję ich powstanie. Na zdjęciach widoczne jako jasne nitki na tle ciemnego obszaru pociemnienia brzegowego. W środkowej części tarczy trudno jest je zaobserwować bez filtra.

Wahadłowce odeszły do lamusa? Jak okazuje się nie jest to do końca prawda. NASA przygotował szereg materiałów i narzędzi dla praktyków. Przy pomocy EUHOU rozpoczęto przygotowywać polskie edycje tych materiałów. Dzisiaj prezentujemy jeden z nich. Model wahadłowca.

Przy pomocy nożyczek, kleju i linijki możemy stworzyć sami wspaniały latający model kosmicznego wędrowca, który królował na naszym kosmicznym horyzoncie przez wiele lat. Wykonanie modelu polega na wydrukowaniu szablonu. Starannym wycięciu części i sklejeniu w całość komponentów. Zaletą konstrukcji jest możliwość szybowania. Dlatego do zadania dołączono instrukcję prostych doświadczeń jakie możemy przeprowadzić przy jego pomocy.

Astro nowiki to bardzo dobry sposób na rozkręcenie spotkania, ale koleje losu takich zajęć bywają wtedy różne. Tym razem zdominowała nas supernowa. Wyjątkowa supernowa, bo w odkryciu jej brał nasz opiekun naukowy dr Szymon Kozłowski. Specjalista od kwazarów nie pominął tak wyjątkowego zjawiska jak koniec życia odległej gwiazdy. Dokonaliśmy więc analizy czy aby na pewno jest to koniec jej życia, bo jak się okazuje jeszcze bardzo dożo czasu upłynie nim przestaniemy ja nazywać gwiazdą, choć nie w skali kosmicznej.

W październiku na ciemnym jesiennym niebie możemy dostrzec wiele przelatujących nad nami satelitów. W śród niech znajdzie się najjaśniejsza ISS, czyli stacja Alfa oraz bardzo widowiskowe satelity IRYDIUM.

Obserwacje ISS są bardzo proste. Wystarczy kliknąć w poniższej tabeli na wybraną datę, by zobaczyć wszystkie dane z mapką widoczności stacji na tle gwiazd. O wskazanej godzinie wystarczy wyjść na dwór i nawet z centrum miasta możemy zobaczyć przelot stacji. Należy jednak pamiętać, że czas rozpoczęcia przelotu wskazuje moment ukazania się stacji nad horyzontem. W tym miejscu nieba następuje milionowe osłabienie jasności obiektów, co czasami wręcz uniemożliwi jej zaobserwowanie. Chwilę potem dostrzeżemy ja już nad naszymi głowami.

Od drugiego Października czas podany jest według UTC+1 czyli czasu zimowego. Udanych łowów.

Czyli słów kilka o wielkim odkryciu dokonanym przez członka Sekcji Astronomicznej z Żagania. Czasami dziwne potrafią być koleje odkryć naukowych. I tym razem nie było inaczej. Wkrótce po powstaniu Sekcji Astronomicznej udało się nam nawiązać kontakt z Panem Szymonem Kozłowskim, doktorem astronomii, który został naszym honorowym członkiem i wspiera nas w rugowaniu astronomicznej niewiedzy naszych umysłów. Ukończył on studia w Zielonej Górze w Instytucie Astronomii. Dalsze losy naukowe astronoma toczą się już poza granicami Polski. Nic nie dzieję się jednak bez powodu.

Czyli bliskie spotkania pierwszego stopnia.

Sobota pełna emocji zapowiadał się już od samego rana. Piękna pogoda i prognoza na wieczór dawała wszystkim nadzieję na skorzystanie z opozycji Jowisza, a może nawet jeszcze więcej. Kto tylko znalazł czas i wyrobił się z obowiązkami przybył na spotkanie jak co tydzień.

Na początku pozałatwialiśmy sprawy formalne. Do naszej grupy przystąpiły dwie koleżanki – Justyna i Dagmara. Mieliśmy się już okazję z nimi spotkać na zajęciach, gdzie zapoznały się z naszą praca i po nich miały czas na podjęcia decyzji. Członkowstwo nie jest u nas specjalnie kłopotliwe. Zajęcia często pełne są humoru i sympatycznie przebiegają. Zawsze mamy ciekawe pomysły na nasze spotkania. Podobnie było i tym razem.

Dzisiaj do rąk prenumeratorów trafił drugi numer nowego pisma dla pasjonatów astronomii i astronautyki. Tym razem ci drudzy mają większą frajdę, jako że numer poświęcony jest podróżom kosmicznym, ale nie tylko.

Poznamy tu Kosmiczny Dom w serii Gwiezdne Safari. Artykuł na kanwie wędrówki po układzie słonecznym przedstawia nam wrażenia z podróży. Pomocny przy tym może okazać się dołączony do tego wydania plakat Układu Słonecznego.

Takie hasło przyświeca wydanej na bieżącej płycie DVD CHIP’a prezentacji multimedialnej stworzonej przez Young Digital Planet. Sama nauka jest jedynie narzędziem do poznania i zrozumienia rzeczywistości. Fizyka jednak spędza wielu sen z oczu i stanowi dla nich nie lada problem do pokonania. Przedstawiany przez san program jest dowodem na to że wcale nie musi tak być.

Dla zaznajomionych z zagadnieniami fizycznymi poziom wiedzy w pakiecie multimedialnym „Fizyka jakiej nie znacie” nie jest szokująca. Ale mało jest takich, którzy znaliby wszystkie zagadnienia przedstawione tam w podobnym zakresie. Program został bowiem bardzo ciekawie przemyślany. I nie ma się co dziwić, bo firma YDP ma ogromne doświadczenie w zakresie edukacji multimedialnej. Wielu pamięta sukces Edu-Romów, znanych zresztą do dzisiaj i wielu innych ciekawych pozycji z ich oferty.

Serial ten jest nadawany w poniedziałki o 22:30 na kanale Discovery Science. Kanał dostępny jest na platformach cyfrowych. Za nami już trzeci odcinek cyklu. Warto się więc pokusić o kilka słów oceny tego filmu.

Analizując przedstawianą treść możną dojść do wniosku, że zebrano tu większość wiedzy na wybrane zagadnienia astronomiczne. Była ona do tej pory przedstawiana w rożnych cyklach programowych i tym samym porozrzucana na wszystkie strony. W przedstawionych trzech odcinkach poznaliśmy wiele nowych elementów wiedzy w zakresie Wielkiego Wybuch, czarnych dziur czy gwiazd. Całość ubrana w przepiękne obrazy kosmosu jest niezwykle urzekająca.

W ostatnią sobotę odbyło się cotygodniowe spotkanie Sekcji Astronomicznej. Pogoda co prawda nie pozwoliła na przeprowadzenie obserwacji z użyciem sekcyjnego teleskopu, ale za to mogliśmy się zająć równie ważnymi zagadnieniami. Do naszego grona wstąpił Pan Damian. Przez liczne spotkania terenowe we wrześniu mamy pewne zaległości, ale już w kolejne spotkanie powinno zakończyć sprawy formalne.

Tak jak we wrześniu na niebie króluje Jowisz. Jego ogromna tarcza w okolicy opozycji daje możliwości obserwacji pasów i zmian w atmosferze tej planety. Za to nad ranem przybędzie niebie Saturn, którego warunki obserwacji stale się poprawiają.

Wśród ciekawych wydarzeń nie zabraknie meteorów. W tym miesiącu warto poświecić się Orionidom. Ich cykl aktywności wynosi 12 lat a w związku z zeszłorocznym widocznym, wzrostem warto na nie zapolować. Ciemne jesienne niebo będzie nam sprzyjało w obserwacjach. Natomiast w pierwszej dekadzie warto się skupić nad Drakonidami. Można spodziewać się również innych maksimów tego roju.

W dniu dzisiejszym zakończony został konkurs na ulubiony gwiazdozbiór. Autorzy przesłali 25 prac z czego pięć zostało nagrodzonych pięknymi książkami Atlas nieba. Gwiazdy, planety, Wszechświat Wśród naprzędzonych prac znalazły się opisy Panny, Wielkiej Niedźwiedzicy, Kasjopei, Łabędzia i Delfina. Z wcześniejszych informacji wiemy, że największą popularnością cieszył się Orion.

Za nami Jarmark i wspaniałe dni na obserwacje. Pogoda i bogactwo obiektów na naszym niebie dopisały. Trzeba ponownie przyznać, że na miejskim niebie rzadko da się zobaczyć tyle ciekawostek. A te bardzo pomogły w popularyzacji wiedzy o kosmosie i Wszechświecie. Swój udział mieli w tym przedsięwzięciu wszyscy członkowie Sekcji. W miarę dysponowania czasem pełnili dyżury w naszym obserwatorium i za to im wszystkim dziękujemy jeszcze raz. Za swój wyjątkowy wkład doceniony został Kuba i w nagrodę otrzymał kolejny numer „Uranii-PA”. Kolejny numer trafi do rąk naszych Bliźniaków, którzy razem z Kubą zajmowali się organizacją obserwacji przez odwiedzających Obserwatorium i reklamą Sekcji oraz Budowy Żagańskiego Obserwatorium Astronomicznego w czasie imprez n Daniach Żagania.

Gwiazdą tegorocznej jesieni najprawdopodobniej zostanie kometa roku 2010 – 103P Hartley 2. Jest to krótkookresowa kometa z rodziny Jowisza o okresie obiegu 6,41 roku wokół naszego Słońca. Za sprawą świetnego układu peryhelium orbity i miejsca w tym czasie Ziemi względem komety, będzie ona świetnie widoczna nawet nieuzbrojonym okiem. Jej jasność ma bowiem wzrosnąć do ponad 5mag.

Ilość powstających w Polsce obserwatoriów jest imponująca. Niedługo nie nadążymy z newsami na ich temat. Myślę jednak, że to dobrze. Bo dzięki kolejnej takiej inicjatywie w Połańcu młodzież Gimnazjum i innych szkół, będzie mogła korzystać z możliwości prowadzenia obserwacji astronomicznych w nowoczesnym i własnym obserwatorium astronomicznym. To ważny etap ich edukacji. Dotychczas mogli poznawać Wszechświat spoglądając na karty swojego podręcznika i srebrny ekran. W niejednej duszy rodziła się tęsknota za samodzielnym sprawdzeniem jak to jest tam w odległej przestrzeni?

Ludzie od lat wysyłają pocztówki z miłymi tekstami do swoich przyjaciół, rodziny i znajomych. I choć zwyczaj ten przenosi się na drogę internetową, a wielu listonoszy może stracić na świcie przez to pracę to faktem pozostaje, że moc kolorowego obrazka ze słowami od znajomego jest wspaniałą niespodzianką w naszej skrzynce pocztowej, choćby elektronicznej.

Od 20 września na kanale Discovery Science mamy zaszczyt gościć nieprzeciętny serial pt. „Jak działa Wszechświat?” to fundamentalne pytanie przyświeca autorom odcinków, które po kolei przedstawiają mechanizmy funkcjonowania naszego domu. Poznamy wielką tajemnicę naszego pochodzenia. Dowiemy się jak powstał Kosmos, jak powstały gwiazdy, skąd wzięły się pierwiastki z których zbudowana jest nasza planeta i my sami? Tych i innych pytań autorzy zadają mnóstwo, ale są to pytania, które nie tylko naukowców dręczyły od lat.

W naszych kioskach pojawił się nowy dwutygodnik „Kosmos Tajemnice Wszechświata”. Numer pierwszy poświęcony jest planetom pozasłonecznym. Do numeru dołączony jest film na DVD „Kosmos cz.1.”. W sumie ma być wydanych 55 numerów. Oprócz filmów będzie tradycyjny segregator oraz mapy Układu Słonecznego, Księżyca i konstelacji. W kolejnych wydaniach znajdziemy stałe działy: Gwiezdne safari, Film, Encyklopedia astronomii i astronautyki, Historia astronomii i Patrz w niebo. Będą tez nieregularne dwa działy Przewodnik astronomiczny i Wszechświat własnymi rękami. Numer pierwszy jest w cenie 2,95zł, więc za niewielkie pieniądze możemy zobaczyć co to jest.

Wspaniałe niebo, wspaniali ludzie i wspaniała impreza, to główne atuty corocznych Dni Żagania odbywających się pod hasłem Jarmark Św. Michała. Jako, że Żagań, dzięki swemu Johannesowi Keplerowi, od wieków związany był z astronomią i nauką, nie sposób było zaniechać przyjętej koncepcji nauki w tych trzydniowych obchodach święta naszego miasta. W dniach od 17 do 19 września centrum miasta tętniło życiem do późnych godzin nocnych.

Hasło egzoplanety znane jest już nie tylko astronomom czy miłośnikom, ale szerokiej rzeszy społeczeństwa. Zaczynają one być czymś zupełnie normalnym, choć jeszcze nie tak dawno, przed pierwszym odkryciem prof. Wolszczana, nawet astronomowie nie wierzyli, że uda się je kiedyś odkryć, a już zupełnie nieprawdopodobnym było je zobaczyć.

Coraz więcej teleskopów będzie mieszkać we własnych domach. Tak zadecydowali ich właściciele. Dzięki swoje pomysłowości powstały kolejne dwa obserwatoria jedno prywatne we Wrocławiu i drugie na budynku Liceum Ogólnokształcące w Strzelnie. W strzelnie planowana była budowa obserwatorium już od dłuższego czasu w ramach Astro Bazy. W każdym z wymienionych obserwatoriów zostanie zamontowany odmienny sprzęt.

Już od 17 września 2010r. goście Orange IMAX będą mogli przeżyć loty 3D w najodleglejsze rejony Wszechświata oraz wyruszyć z astronautami w jedną z najtrudniejszych i najważniejszych misji w historii NASA. Dzięki technologii IMAX® 3D, film “Hubble 3D” w narracji Marcina Hycnara zabierze widzów w niepowtarzalną podróż przez odległe galaktyki, aby mogli poczuć się jak w przestrzeni kosmicznej.

W sobotę Centrum Kultury i władze miasta zorganizowały w rejonie Muzeum Obozów Jenieckich w Żaganiu wielki Konkurs Grillowania. Jakby nas, Sekcji Astronomicznej, miało zabraknąć na takiej imprezie? Tym bardziej, że pogoda dopisał, było pięknie i słonecznie, a do tego na tarczy naszej gwiazdy pokazała się na samym brzegu piękna plama i pochodnie.

Zamiast dyskutować w podziemiach naszego zamku o pięknie Wszechświata nad jego dachami postanowiliśmy udać się na ten piękny teren Muzeum i uatrakcyjnić cała imprezę. Oprócz sprzętu astronomicznego i naszego nieodłącznego, 10 calowego teleskopu, zabraliśmy własnego grilla i zrobiliśmy sobie naukowy piknik.

Do naszych rąk trafił kolejny, bo piąty, numer Uranii Postępów Astronomii. Na stronie tytułowej witają nas Anteny z gwiazdozbioru Kruka. A w środku same niespodzianki. W tym dwa nowe okna astronomiczne na Wszechświat, astronomia w Starożytnej Mezopotamii i osobliwy kwazar.

Projekt LOFAR jest jednym z takich okien radioastronomicznych. W projekcie tym ma zaszczyt uczestniczyć również nasz kraj, w tym Uniwersytet Zielonogórski. Jak pamiętamy z konferencji i naszej wycieczki do obserwatorium na Wieży Braniborskiej, Instytut Astronomii tam działający zajmuje się przede wszystkim pulsarami i radioastronomią. Z artykułu dowiemy się czym jest ten międzynarodowy projekt i jakie stoją przed nim cele. Wiedzmy, że ma on już działające segmenty w Europie i spore osiągnięcia. Ciekawostką jest to, że jako nieliczny projekt astronomiczny ma on zastosowania nieastronomiczne. Ale po szczegóły zapraszamy na strony dwumiesięcznika.

Jeszcze niedawno pisaliśmy o podsumowaniu 53 Olimpiady Astronomicznej, gdzie z niepokojem obserwowaliśmy zakusy na jej organizację, a już rozpoczęła się pierwsza tura zadań 54 edycji Olimpiady Astronomicznej. Jak co roku organizatorem jest Planetarium w Śląskie w Chorzowie. Olimpiada jest obok Ogólnopolskiego Seminarium Astronomiczno-Astronautycznego, są jedynymi konkursami o tematyce astronomicznej o takiej randze. Jest ona kierowana do uczniów szkół ponadgimnazjalnych.

Jak zawsze Olimpiada jest trójstopniowa i do 11 października jest czas dla uczestników na nadsyłanie swoich prac. W pierwszym etapie do wyboru są zadania, które należy samodzielnie rozwiązać lub wykonać. Wśród zadań są zagadnienia czysto astronomiczne i fizyczno-matematyczne. Jako, że astronomia jest nauka interdyscyplinarną i z samej swojej natury wymaga, by do rozwiązywania problemów podchodzić w ten sposób.

W czwartek, 9 września 2010 roku o godzinie 12:00 w warszawskim kinie Orange IMAX odbyła się wyjątkowa konferencja, podczas której przedstawione zostały różnice pomiędzy kinematografią zrealizowaną w popularnej technologii cyfrowego 3D, a innowacyjnego IMAX 3D. Motywem przewodnim konferencji był Wszechświat (astronomia i astronautyka), a jej zwieńczeniem pierwszy w Polsce pokaz filmu o najsłynniejszym orbitalnym obserwatorium – „Hubble 3D”.